Pomnik Elżbiety Zawackiej
O pomniku
Elżbieta Zawacka ur. 19 marca 1909 r. w Toruniu, zm. 10 stycznia 2009 r. w Toruniu.
Pomnik upamiętnia jedyną kobietę w gronie cichociemnych oraz legendarną kurierkę Komendy Głównej AK. Monument usytuowany jest przy ulicy Podmurnej 93, bezpośrednio przed siedzibą Fundacji jej imienia. Brązowa rzeźba autorstwa Tadeusza Porębskiego przedstawia generał w wieku 80 lat, siedzącą dumnie w fotelu. Postać ubrana jest w kamizelkę z miniaturami najważniejszych odznaczeń: Orderu Orła Białego, Virtuti Militari oraz znakiem spadochronowym AK. Całość spoczywa na granitowym cokole. Odsłonięcie pomnika miało miejsce 26 września 2014 roku, w 75. rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego, a inwestycję wsparły liczne instytucje samorządowe i kulturalne.
W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele najwyższych władz państwowych i samorządowych, w tym Wicemarszałek Senatu Jan Wyrowiński, Wojewoda Kujawsko-Pomorski Ewa Mes oraz Marszałek Województwa Piotr Całbecki. Obecni byli również Prezydent Torunia Michał Zaleski oraz Prezes IPN Łukasz Kamiński. Doniosły charakter wydarzenia podkreśliła obecność kombatantów, asysty wojskowej, harcerzy oraz funkcjonariuszy policji i straży miejskiej. Nie zabrakło także delegacji ze szkół noszących imię gen. Elżbiety Zawackiej.
Inskrypcja
Inskrypcja na tablicy pamiątkowej: gen. bryg. prof. dr. hab. ELŻBIETA ZAWCAKA „Zo” (19.03.1909 -10. 01.2009) Honorowa Obywatelka Torunia, oficer Armii Krajowej, jedyna kobieta wśród cichociemnych, więzień politycz- ny (1951-1955), nauczycielka, pracownik naukowy Uniwersytetu Gdańskiego i Uniwersytetu Mikołaja Ko- pernika w Toruniu, współzałożycielka Światowego Związku Żołnierzy AK i Fundacji „Archiwum Pomor- skie AK”. Odznaczona m.in. dwukrotnie Orderem Virtuti Militari i Orderem Orła Białego, Kustosz Pa- mięci Narodowej. Brigadier General, Prof. dr hab. ELŻBIETA ZAWCAKA „Zo” ( 19.03.1909 -10. 01.2009) The Honoured Citizen of the City of Toruń, an oficer of the Home Army, the only woman among „ the Cichociemni”, political Prisoner (1951-1955), teacher, academic at Gdańsk University and Nicolaus Copernicus University in Toruń, co-founder of the World Association of Home Army Soldiers and the Pomeranian Home Army Archive Foundation. She was twice decorated with The War Order of Virtuti Militari and the Order of the White Eagle. She was the Custodian of National Remembrance
